گام صفر: زندگی روزمره
می‌توانم و نمی‌توانم: can و can't
Can and can't
با can می‌گویی چه کاری بلدی یا می‌توانی انجام بدهی (I can swim) و با can't می‌گویی نمی‌توانی. can با همه‌ی ضمیرها یک شکل دارد و s نمی‌گیرد. سؤال Can you …? و جواب کوتاه Yes, I can. / No, I can't. را می‌شنوی، می‌نویسی و می‌گویی.
گام ۱ از ۶
can: با همه‌ی ضمیرها یک شکل دارد
برای گفتن کاری که بلدی یا می‌توانی انجام بدهی، can را قبل از فعل می‌گذاریم. can با همه‌ی ضمیرها یک شکل دارد: I can، you can، he can، she can، we can، they can. هیچ s ندارد (she can، نه she cans). بعد از can فعل به شکل ساده می‌آید و to هم نمی‌گذاریم: I can swim.
- I can swim.شنا بلدم (می‌توانم شنا کنم).
- She can read.او (زن) خواندن بلد است.
- We can cook.ما آشپزی بلدیم.
- They can speak English.آن‌ها می‌توانند انگلیسی صحبت کنند.
گام ۲ از ۶
هشت کار بعد از can (چند تا را قبلاً دیده‌ای)
| انگلیسی | معنی در فارسی |
|---|---|
| swim | شنا کردن |
| drive | رانندگی کردن |
| cook | آشپزی کردن |
| read | خواندن |
| write | نوشتن |
| speak English | انگلیسی صحبت کردن |
| play football | فوتبال بازی کردن |
| help | کمک کردن |
گام ۳ از ۶
منفی، سؤال و جواب کوتاه بدون do
منفی: can't بعد از فاعل می‌آید. can't شکل کوتاه cannot است؛ cannot را یک کلمه می‌نویسند و can not به‌صورت جدا کمتر رایج است. سؤال: can می‌رود اول جمله. do لازم نیست، چون can خودش کلمه‌ی کمکی است. جواب کوتاه فعل اصلی را تکرار نمی‌کند: Yes, I can. / No, I can't.
- I can't write.نوشتن بلد نیستم.
- Can you cook? – Yes, I can.آشپزی بلدی؟ – بله، بلدم.
- Can you cook? – No, I can't.آشپزی بلدی؟ – نه، بلد نیستم.
گام ۴ از ۶
Can you …؟ برای درخواست هم می‌آید
Can you …? فقط درباره‌ی بلد بودن نیست؛ برای درخواست مؤدبانه هم به کار می‌رود. Can you repeat that, please? را در درس کلاس دیدی. با please مؤدبانه‌تر می‌شود.
- Can you repeat that, please?می‌توانید لطفاً تکرار کنید؟
- Can you open the window, please?می‌توانید لطفاً پنجره را باز کنید؟
گام ۵ از ۶
can و can't را در گفتار چطور تشخیص بدهیم؟
در جمله‌ی مثبت، can معمولاً ضعیف و کوتاه گفته می‌شود (تقریباً «کِن»؛ تلفظ تقریبی) و فعل بعدش را بلندتر می‌شنوی: I can SWIM. can't صدای کامل‌تر و کشیده‌تری دارد و معمولاً تأکید می‌گیرد: I CAN'T swim. در بسیاری از لهجه‌های بریتانیایی can't شبیه «کانت» (آ کشیده) است (در بعضی لهجه‌ها، مثلاً شمال انگلیس، «کَنت» هم شنیده می‌شود) و در انگلیسی آمریکایی شبیه «کَنت» (اَ)؛ همه‌ی این‌ها تقریبی‌اند. در آمریکایی صدای t آخر گاهی تقریباً شنیده نمی‌شود؛ پس بیشتر به صدای حرف صدادار و تأکید گوش بده، و به معنی جمله هم نگاه کن. فقط در جواب کوتاه Yes, I can. کلمه‌ی can هم کامل و تأکیددار گفته می‌شود.
- I can swim.شنا بلدم.
- I can't swim.شنا بلد نیستم.
گام ۶ از ۶
دام فارسی‌زبان‌ها: can ثابت است و تنها می‌آید
(۱) «می‌توانم / می‌توانی / می‌تواند» در فارسی عوض می‌شود، ولی can همیشه یک شکل است: she can، نه she cans. (۲) برای سؤال و منفی do لازم نیست. جمله‌ی درست Can you swim? است (نه Do you can swim?) و I can't swim است (نه I don't can swim). (۳) بعد از can فعل ساده می‌آید؛ نه s و نه to و نه ing: she can drive، نه she can drives و نه she can to drive. (۴) فارسی «شنا بلدم» می‌گوید («بلد بودن»)، ولی انگلیسی برای این معنی can می‌گوید: I can swim، نه I know swim.