جمله‌ی مجهول (Passive Voice) در انگلیسی: ساختار، کاربرد و اشتباه‌های رایج فارسی‌زبان‌ها

جمله‌ی مجهول در یک نگاه

در جمله‌ی معلوم (active) فاعل کار را انجام می‌دهد: Emma wrote the report. در جمله‌ی مجهول (passive) تمرکز روی چیزی است که کار روی آن انجام شده: The report was written by Emma. یا اصلاً فاعل ذکر نمی‌شود: The report was written last week.

ساختار مجهول در انگلیسی این است:

فاعل + فعل to be (در زمان مناسب) + قسمت سوم فعل (past participle)

فارسی هم مجهول دارد («نوشته شد»، «ساخته می‌شود»)، پس مفهوم برایتان تازه نیست. دردسر در جزئیات است: انتخاب شکل درست to be، قسمت سوم فعل‌های بی‌قاعده و تشخیص فعل‌هایی که اصلاً مجهول نمی‌شوند. این مقاله این سه نقطه را با مثال و تمرین جلو می‌برد.

چرا و کی از مجهول استفاده می‌کنیم؟

مجهول یک ابزار است و جای خود را دارد. چهار موقعیت اصلی:

1. فاعل نامعلوم است: My bike was stolen. (نمی‌دانم چه کسی دزدیده.)
2. فاعل مهم نیست یا واضح است: English is spoken in many countries. (لازم نیست بگوییم «توسط مردم».)
3. می‌خواهیم روی نتیجه یا موضوع تمرکز کنیم: The bridge was built in 1998.
4. لحن رسمی و علمی می‌خواهیم: Samples were collected and analysed. به همین دلیل در متن‌های آکادمیک و گزارش‌ها زیاد دیده می‌شود.

اگر فاعل مهم است، معلوم بهتر است. جمله‌ی The report was written by Emma وقتی بجاست که Emma اطلاعات تازه باشد. در بقیه‌ی موارد Emma wrote the report ساده‌تر و زنده‌تر است. نوشته‌هایی که پر از مجهول باشند سنگین و بی‌روح می‌شوند.

ساختن مجهول: قدم‌به‌قدم

برای تبدیل معلوم به مجهول:

1. مفعول جمله‌ی معلوم را بردارید و فاعل جمله‌ی تازه کنید.
2. to be را در همان زمانی که فعل اصلی بود بگذارید.
3. قسمت سوم فعل اصلی را بیاورید.
4. اگر لازم است، فاعل قدیمی را با by آخر جمله ببرید.

مثال: Tom cleans the room every day.

1. مفعول: the room
2. cleans حال ساده است، پس is cleaned
3. جمله: The room is cleaned (by Tom) every day.

همه‌ی زمان‌ها

هر خط یک زمان است: اول جمله‌ی معلوم، بعد مجهول همان جمله.

• حال ساده: Sarah writes the emails. ← The emails are written by Sarah.
• حال استمراری: Sarah is writing the emails. ← The emails are being written.
• گذشته‌ی ساده: Sarah wrote the emails. ← The emails were written.
• گذشته‌ی استمراری: Sarah was writing the emails. ← The emails were being written.
• حال کامل: Sarah has written the emails. ← The emails have been written.
• گذشته‌ی کامل: Sarah had written the emails. ← The emails had been written.
• آینده با will: Sarah will write the emails. ← The emails will be written.
• فعل کمکی (can, must, should): Sarah must write the emails. ← The emails must be written.

یک الگو در همه‌ی خط‌ها تکرار می‌شود: be در همان زمان می‌آید و فعل اصلی همیشه قسمت سوم است. اگر نام زمان‌ها برایتان تازه است، اول زمان‌های انگلیسی را بخوانید.

منفی و پرسشی

• منفی: not بعد از اولین فعل کمکی. The emails were not written. / The room hasn't been cleaned.
• پرسشی: اولین فعل کمکی می‌آید قبل از فاعل. Were the emails written? / Has the room been cleaned?
• سؤال با کلمه‌ی پرسشی: When was the bridge built? / Where are these cars made?

قسمت سوم فعل

برای فعل‌های با قاعده قسمت سوم همان شکل گذشته (-ed) است: cleaned, opened, used. برای فعل‌های بی‌قاعده باید حفظ کنید. پرکاربردترین‌ها:

• make ← made: The shoes are made in Italy.
• build ← built: The house was built in 1960.
• write ← written: The book was written by Anna.
• steal ← stolen: My phone was stolen.
• break ← broken: The window has been broken.
• teach ← taught: English is taught in all schools.
• find ← found: The keys were found under the sofa.
• sell ← sold: All the tickets were sold in an hour.
• take ← taken: The photos were taken by Jack.
• give ← given: She was given a prize.

فعل‌هایی که مجهول نمی‌شوند

این بخش بیشترین اشتباه را در فارسی‌زبان‌ها می‌سازد. فقط فعل‌های متعدی (آن‌هایی که مفعول می‌گیرند) مجهول می‌شوند. فعل‌های لازم (بدون مفعول) مجهول ندارند:

• غلط: The accident was happened yesterday.
• درست: The accident happened yesterday.

این خطا میان زبان‌آموزان همه‌ی زبان‌ها رایج است: چون حادثه «بر سر کسی آمده»، به نظر می‌رسد جمله باید مجهول باشد. ولی happen هم مثل «اتفاق افتادن» در فارسی لازم است و مفعول نمی‌گیرد. چند فعل لازم رایج که هرگز مجهول نمی‌شوند:

• happen، occur، arrive، appear، die، fall، seem، sleep، exist، remain، stay، go، come

اگر مطمئن نیستید فعل متعدی است، بپرسید: «چه چیزی را؟» write what? write a letter → متعدی. arrive what? → معنا ندارد، پس لازم است.

استثنا: بعضی فعل‌ها هر دو شکل را دارند. The door opened (لازم) و The door was opened by Jack (مجهول). در این‌گونه فعل‌ها باید معنی را در نظر بگیرید.

اشتباه‌های رایج فارسی‌زبان‌ها

۱. فراموش کردن to be

• غلط: The report written yesterday.
• درست: The report was written yesterday.

۲. فعل اصلی را در شکل ساده گذاشتن

• غلط: The emails are write by Sarah.
• درست: The emails are written by Sarah.

۳. استفاده از by وقتی لازم نیست

• ضعیف: The report was written by someone. (از نظر دستوری غلط نیست، ولی by someone چیزی اضافه نمی‌کند.)
• بهتر: The report was written.

اگر فاعل «کسی»، «مردم» یا «آدم‌ها» است، معمولاً by را نمی‌نویسیم.

۴. زمان be را عوض کردن

• غلط: The bridge is built in 1998.
• درست: The bridge was built in 1998.

زمان باید با زمان بیان‌شده در جمله هماهنگ باشد. قید «in 1998» گذشته است.

۵. مجهول دوتایی با فعل‌های دو مفعولی

فعل‌هایی مثل give، send، show، tell دو مفعول دارند. هر دو می‌توانند فاعل مجهول شوند:

• Anna gave Tom a book. → Tom was given a book. یا A book was given to Tom.

شکل اول (فرد فاعل باشد) در انگلیسی طبیعی‌تر است.

۶. ترجمه‌ی تحت‌اللفظی «می‌شود»

فارسی از «می‌شود» زیاد استفاده می‌کند: «در ایران چای زیاد خورده می‌شود.» انگلیسی‌زبان معمولاً می‌گوید People drink a lot of tea in Iran. ساختار مجهول درست است، ولی همیشه بهترین نیست. هر بار از خودتان بپرسید فاعلی که پنهان کرده‌ام اهمیت دارد یا نه.

مجهول با get

در گفتار روزمره به‌جای be گاهی از get استفاده می‌کنیم: My car got stolen. He got fired last month. این ساخت غیررسمی‌تر است و بیشتر برای اتفاق‌های ناگهانی یا ناخوشایند به کار می‌رود. در نوشته‌ی رسمی و آیلتس رایتینگ از be استفاده کنید.

مجهول در آیلتس و تافل

• رایتینگ Task 1 آکادمیک: توصیف فرایند (process) تقریباً همیشه مجهول می‌خواهد: The raw material is heated. It is then pressed and cooled. فاعل فرایند (ماشین یا کارگر) مهم نیست. مقاله‌ی رایتینگ Task 1 آکادمیک توضیح بیشتری دارد.
• رایتینگ Task 2: گاهی برای لحن آکادمیک خوب است (It is believed that…)، ولی زیاده‌روی نکنید؛ نمره‌ی ساختار دستوری به تنوع و درستی نگاه می‌کند، نه به تعداد مجهول‌ها.
• ریدینگ: مجهول در متن زیاد است. اگر ساخت را نشناسید، جمله را اشتباه می‌فهمید.

برای نوشتن و گرفتن بازخورد روی جمله‌های مجهول خودتان می‌توانید از بازخورد رایتینگ استفاده کنید. نمره‌های آن «تخمین تمرینی» است، نه نمره‌ی رسمی.

تمرین

جمله‌ها را به مجهول تبدیل کنید (جواب در پایین است):

1. Mia cleans the kitchen every morning.
2. Someone stole my wallet.
3. They are building a new bridge.
4. The company has sent the letters.
5. The teacher will announce the results tomorrow.

جمله‌های درست را پیدا کنید:

1. The meeting was happened at ten. / The meeting happened at ten.
2. The cake was ate by the children. / The cake was eaten by the children.
3. English speaks in Canada. / English is spoken in Canada.

جواب‌ها

1. The kitchen is cleaned (by Mia) every morning.
2. My wallet was stolen. (فاعل «someone» نامعلوم است و ذکر نمی‌شود.)
3. A new bridge is being built.
4. The letters have been sent (by the company).
5. The results will be announced tomorrow.
6. The meeting happened at ten. (happen لازم است.)
7. The cake was eaten by the children. (قسمت سوم eat، eaten است.)
8. English is spoken in Canada.

ادامه در همین سایت

• درس‌های گرامر: تمرین فعال گرامر با توضیح فارسی. می‌توانید با فیلتر «گرامر» لیست را محدود کنید.
• دفتر اشتباه‌ها: خطاهای مجهول خودتان را ثبت کنید و با فاصله مرور کنید.
• اشتباه‌های گرامری رایج فارسی‌زبان‌ها: ۱۵ الگوی خطا که در هر سطحی تکرار می‌شوند.
• حال کامل یا گذشته‌ی ساده؟: برای انتخاب زمان be در مجهول کامل.