لیسنینگ آیلتس
کلمه را بلدم ولی نمی‌شنوم! رمزگشایی گفتار پیوسته در لیسنینگ
Decoding connected speech: hearing the words you already know
خیلی از جواب‌های غلط لیسنینگ از ندانستن کلمه نیست؛ از نشنیدنش در گفتار سریع است. با دیکته‌ی هدفمند یاد می‌گیری کلمه‌های ضعیف (a، of، to)، چسبیدن کلمه‌ها، ed و s کم‌صدا، عددهای teen و ty، تاریخ و کدپستی را در جریان گفتار تشخیص بدهی و کلمه‌های پرتکرار جواب‌ها را بی‌غلط بنویسی.
گام ۱ از ۶
چرا کلمه‌ای را که بلدی نمی‌شنوی؟
بیشتر ما انگلیسی را از روی متن یاد گرفته‌ایم، پس شکل نوشتاری کلمه را می‌شناسیم، نه شکل گفتاری‌اش در جمله. در گفتار طبیعی کلمه‌ها به هم می‌چسبند، کلمه‌های دستوری مثل a، of، to و for تقریباً ناپدید می‌شوند و صداهای آخر مثل ed و s فقط سایه‌ای از خودشان دارند. فارسی ریتم یکنواخت‌تری دارد و هر هجا را کامل می‌گوییم، برای همین گوش ما منتظر شکل کامل کلمه است و شکل فشرده را نمی‌شناسد. استراتژی تنها کافی نیست؛ باید خود مهارت رمزگشایی را تمرین کنی. چرخه‌ی دیکته در این درس: ۱. گوش بده و هر چه شنیدی بنویس. ۲. با جواب مقایسه کن. ۳. اسم اتفاق را پیدا کن: کلمه‌ی ضعیف؟ چسبیدن؟ حذف صدا؟ ۴. دوباره گوش بده و این بار همان اتفاق را بشنو.
گام ۲ از ۶
پنج اتفاق گفتار پیوسته که جواب را پنهان می‌کنند
| اتفاق | نوشته | چیزی که می‌شنوی |
|---|---|---|
| کلمه‌ی ضعیف (a, of, to, for, and, can) | a quarter to ten | ə QUARter tə TEN |
| چسبیدن صامت به واکه‌ی بعدی | We booked a table. | we BOOK-tə TAble |
| حذف t یا d بین دو صامت | a packed lunch / next week | ə PACK LUNCH / NEX WEEK |
| s جمع که به کلمه‌ی بعد می‌چسبد | The museums are closed. | the museum-zə CLOSED |
| شبیه شدن صداها | ten pounds / in Bristol | tem POUNDS / im BRIStol |
گام ۳ از ۶
عدد، تاریخ و کدپستی در جریان گفتار
در درس هجی‌کردن یاد گرفتی که تکیه‌ی thirteen روی آخر و تکیه‌ی thirty روی اول است. در جمله این نشانه همیشه کار نمی‌کند: در fifteen pounds تکیه ممکن است به اول کلمه بیاید. پس به دو نشانه‌ی دیگر هم گوش بده: در teen واکه‌ی آخر کشیده است و n شنیده می‌شود، و ty کوتاه است (در لهجه‌ی آمریکایی t آن شبیه d نرم می‌شود: fifty شبیه «فیفدی»). بعد حساب را چک کن: اگر چهار بلیت sixty می‌شود، هر بلیت fifteen است، نه fifty. تاریخ: the thirtieth of June را 30 June بنویس؛ th آخر عددهای ترتیبی ضعیف است، پس به بخش اول (thirt- یا thirt-een) توجه کن. کدپستی بریتانیایی دو گروه است، مثل BL9 4DT: گوینده بین دو گروه مکث می‌کند. حرف‌ها و عددها را همان لحظه بنویس و فاصله‌ی وسط را نگه دار.
گام ۴ از ۶
یک دیکته‌ی حل‌شده با فکر بلند
- Audio: 'She worked there for eighteen months.' First attempt: 'She work there for eighty months.'دو غلط: ed جا افتاد و eighteen شد eighty.
- worked there → 'work-there': the -ed is a short /t/ swallowed before 'th'.ed بعد از صامت بی‌واک (k) صدای t دارد و قبل از th تقریباً حذف می‌شود. نشانه‌ی دستوری: با she شکل حال works است و s آن شنیده می‌شد؛ پس فعل گذشته است: worked.
- eighteen months → long 'teen' + clear n, not short 'ty'.واکه‌ی کشیده و n واضح یعنی eighteen. منطق هم کمک می‌کند: eighty months یعنی نزدیک هفت سال، که با بقیه‌ی گفت‌وگو جور نیست.
گام ۵ از ۶
املای کلمه‌های پرتکرار جواب‌ها
| کلمه | دام | یادآور |
|---|---|---|
| accommodation | دو c و دو m | اتاق برای دو نفر جا دارد: cc و mm |
| address | دو d و دو s | add + ress |
| necessary | یک c و دو s | one collar, two sleeves |
| Wednesday | d بی‌صدا | Wed-nes-day را در ذهن جدا بگو |
| February | r اول که اغلب تلفظ نمی‌شود | Feb-ru-ary |
| environment | n قبل از ment | environ + ment |
| government | n قبل از ment | govern + ment |
| library | r بعد از b | lib-ra-ry |
| restaurant | au وسط کلمه | rest + au + rant |
| temperature | era وسط کلمه | tem-per-a-ture |
گام ۶ از ۶
دام‌های فارسی‌زبان‌ها
۱. خط فارسی واکه‌های کوتاه را نمی‌نویسد، برای همین وقتی کلمه‌ای را فقط شنیده‌ایم، در املای واکه‌ها و حرف‌های دوتایی (cc، mm، ss) شک می‌کنیم. فهرست بالا را هفته‌ای یک بار دیکته کن. ۲. در فارسی بعد از عدد اسم مفرد می‌آید، پس گوشت s جمع را انتظار ندارد؛ به are، were، these و عدد قبل از اسم تکیه کن. ۳. ed را حذف نکن: worked، booked و finished در فرم و یادداشت جزو جواب‌اند. ۴. موقع پخش املای دقیق را فدای سرعت نکن، ولی اگر عقب افتادی، چند حرف اول را بنویس و بعد از پخش کاملش کن. ۵. گوش فارسی‌زبان گاهی قبل از st و sp یک «اِ» می‌شنود (estation)؛ در نوشتن آن را اضافه نکن.
درس‌های این بخش: لیسنینگ آیلتس
- تکمیل فرم و یادداشت: املای اسم، عدد و تاریخ
- نقشه و پلان: جهت‌ها و حروف اضافه‌ی مکان
- دقت در لیسنینگ: هجی اسم‌ها، عددها و جمع s
- کلمه را بلدم ولی نمی‌شنوم! رمزگشایی گفتار پیوسته در لیسنینگ
- چندگزینه‌ای لیسنینگ: شکار حواس‌پرت‌کن‌ها
- تکمیل جمله، خلاصه، فلوچارت و جدول
- لیسنینگ بخش‌های ۳ و ۴: پیش‌بینی و یادداشت‌برداری
- بخش ۳: چه کسی چه نظری دارد؟ تطبیق نظرها و تغییر عقیده